Sayıyı Yazıya Çevirme

Sayı sağdan üçlü g_i gruplarına ayrılır ve n = Σ g_i × 1000ⁱ; sıfır gruplar atlanır, 1×bin “bin” okunur; her grubun yüzler, onlar ve birler basamakları sırasıyla okunur.

Resmî TDK ve MEB örnekleri doğru sonuçları “yüz” ve “bin” biçiminde gösterir; ancak “bir yüz/bir bin denmez” biçimindeki birebir yasak cümlesi resmî kaynakta bulunamadı [KAYNAK-DOĞRULANMADI].

Nasıl kullanılır?

1. Sayıyı girin. Sayı alanına rakamla yazılmış değeri girin; binlik için nokta veya boşluk, ondalık için virgül kullanabilirsiniz.
2. Biçimi seçin. Normal okunuş, para veya sıra sayısı modunu; normal modda gerekiyorsa resmî ya da virgül ondalık okumasını; ayrıca para birimi, yazım biçimi ve harf biçimini seçin.
3. Dönüştürün. Yazıya çevir düğmesine basın; sonucu ve varsa uyarıları denetleyip Kopyala düğmesiyle alın.

Tam kısım BigInt ile tam sayı olarak işlendiği için JavaScript’in kayan nokta hassasiyetine düşmez; ondalık rakamlar metin olarak korunur.

Yazım kuralı ve dayanak

TDK Yazım Kuralları — Sayıların Yazılışı, birden fazla kelimeden oluşan sayıların genel metinde ayrı yazılmasını; çek ve senet gibi para işlemlerine ilişkin ticari belgelerde ise sayı sözlerinin bitişik yazılmasını belirtir. Araç bu nedenle normal ve sıra modlarında ayrı, para modunda bitişik yazımı varsayılan seçer.

Aynı TDK sayfası 15,2’yi “15 tam, onda 2”, 5,26’yı “5 tam, yüzde 26” biçiminde; TDK Noktalama İşaretleri sayfası 38,6’yı “otuz sekiz tam, onda altı”, 0,45’i “sıfır tam, yüzde kırk beş” biçiminde verir. MEB Bursa Ölçme Değerlendirme Merkezi belgesi de bir, iki ve üç ondalık haneyi sırasıyla “onda”, “yüzde” ve “binde” ile okur. Araç bu nedenle resmî düz modda en çok üç ondalık haneyi destekler; dört veya daha çok hanede ONDALIK_HANE_DESTEKLENMIYOR hatası verir.

virgul: Gündelik/teknik sesletim seçeneği; doğrulanmış resmî yazım/okuma kuralı değildir. Bu seçenek 3,04 değerini “üç virgül sıfır dört” diye deterministik biçimde seslendirir ve para modunu değiştirmez.

Aynı TDK sayfasındaki “bin iki yüz elli bir” ve “yüzer” örnekleri ile MEB’in “1.000 — Okunuşu: Bin” örneği doğrultusunda, üçlü grup içindeki yüzler basamağında “yüz”, binler grubunun değeri bir olduğunda “bin” kullanılır. Milyon ve daha büyük gruplarda bu istisna uygulanmaz: 1.000.000, “bir milyon”dur.

MEB Denizli İl Millî Eğitim Müdürlüğünün resmî matematik belgesindeki açık tablo, katrilyonu 1.000.000.000.000.000 (10¹⁵), kentilyonu 1.000.000.000.000.000.000 (10¹⁸) olarak verir; bu iki kuvvet için ana dayanak budur. TDK GTS’nin katrilyon ham kaydı bir yandan “Trilyonun bin katı” derken aynı anlam alanını `(1024)` ile bitirir. Bu çelişkili ham kayıt 10¹⁵ için tartışmasız kaynak olarak kullanılmamıştır.

Seçilen resmî kaynaklarda kentilyondan sonra doğrulanmış bir birim bulunmadığı için bu sürüm 10²¹ ve üzerinde Türkçe birim adı üretmez; rakamları koruyan bilimsel gösterim ve “10^21 ve üzeri birim adı verilmedi, bilimsel gösterim döndürüldü” uyarısı döndürür. Bu, Türkçede hiçbir bağlamda başka ad bulunamayacağına ilişkin mutlak bir iddia değildir.

TDK, sıra sayılarının yazıyla gösterilebildiğini belirtir; araç son sayı sözcüğünü “dördüncü” ve “altmışıncı” gibi Güncel Türkçe Sözlükte doğrulanan biçimle değiştirir.

5083 sayılı Kanun’un güncel konsolide metninin 1. maddesi bir Yeni Türk Lirasını yüz Yeni Kuruşa böler; aynı metnin dipnotu “Yeni” ibarelerinin 1 Ocak 2009’da kaldırıldığını belirtir. Böylece güncel TRY oranı bir Türk lirası = yüz kuruştur. 31 USC §5101 bir sentin doların yüzde birine, Council Regulation (EC) No 974/98’in 2. maddesi bir euronun yüz sente eşit olduğunu belirtir. Para çıktısındaki iki ondalık hane bu 100 alt birim oranını temsil eder.

Yarım-yukarı yuvarlama TRY, USD ve EUR için deterministik araç politikasıdır; bütün para birimleri için evrensel hukuki zorunluluk olarak sunulmaz. 5083 sayılı Kanun’un konsolide 2. maddesi, TL’den YTL’ye dönüşüm ile YTL işlemlerinin sonuç ve ödeme aşamalarında yarım Yeni Kuruş ve üzerini bir Yeni Kuruşa tamamlar, yarımın altını dikkate almaz. Aracın yarım-yukarı eşiği bu TRY’ye özgü mevzuat kapsamıyla örtüşür; USD ve EUR kaynakları yalnız 1:100 oranını doğrular. “Sıfır kuruş”un çeklerde mutlaka yazılmasını şart koşan resmî bir kaynak doğrulanamadı [KAYNAK-DOĞRULANMADI]; araç alt birim sıfırken yaz politikasını sabit uygular.

1.234.567,89 TL adım adım

Sık yapılan hatalar

• “Bir yüz” veya “bir bin” demek: 100 “yüz”, 1.000 “bin” diye okunur; milyon grubunda ise 1.000.000 “bir milyon”dur.
• Alt birim politikasını belirsiz bırakmak: Araç, alt birim sıfır olsa da “sıfır kuruş” veya “sıfır sent” üreten yaz politikasını sabit uygular. Bu deterministik araç politikası hukuki zorunluluk değildir.
• Rakamla ve yazıyla tutarı farklı yazmak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 818/1-b maddesiyle çeklere uygulanan 676/1 maddesine göre farklılıkta yazıyla gösterilen bedel üstün tutulur; iki alan imzadan önce karşılaştırılmalıdır.
• Çek tutarında boşluk bırakmak: TDK ticari belgelerde bitişik yazımı söyler; gerekçenin “araya eklemeyi önlemek” olduğu resmî kaynakta açıklanmadı [KAYNAK-DOĞRULANMADI]. İsteğe bağlı “YALNIZ … #” sınır işaretleri de tek başına belge güvenliği sağlamaz.
• Ondalık okumasını belirsiz bırakmak: Resmî okuma önce “tam”, sonra basamak sayısına göre “onda/yüzde/binde” paydasını kullanır: 3,04 “üç tam yüzde dört”tür. virgul seçilirse “üç virgül sıfır dört” üretilir; bu, gündelik/teknik sesletim seçeneğidir ve doğrulanmış resmî yazım/okuma kuralı değildir.

Neden yazıyla yazılır? 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 676/1, rakamla ve yazıyla gösterilen bedeller farklıysa yazıyla gösterilen bedelin üstün tutulacağını söyler; m. 818/1-b bu hükmü çeklere de uygular. Yazıyla tutar hukuki sonuç doğurabileceğinden nihai kontrol insana aittir.

Sık sorulan sorular